Zeytin Ağacının İklim İstekleri

Sıcaklık

Zeytinin yayılmasını sınırlayan en önemli faktördür.

Zeytin ağacı, -7°C’den aşağı sıcaklıkta, soğuğun şiddeti, süresi, ağacın gelişme durumu, yaşı vb. şartlarda zarar görebilir.

Zeytin yetiştirilen yörelerde yıllık sıcaklık ortalamasının 15°- 20 °C arasında olması istenir.

Maksimum sıcaklık 40 °C’ye yükseldiğinde sulama yapmak şartıyla zeytin ağacı bu sıcaklığa dayanabilir.

Zeytin ağacı –7 °C’den daha düşük sıcaklıklara maruz kaldığında, soğuğun şiddetine göre gözlerden başlamak üzere köke doğru kurumalar görülür.

Mayıs – Haziran aylarında normalin üzerindeki sıcaklık artışında yapraklardaki terleme de artacağından yapraklarda pörsümeler görülür.

İlkbahardaki aşırı sıcaklıklar,  döllenmeyi etkiler, meyve tutumu olmaz.

Kış aylarında havaların erken ısınmasıyla zeytin ağaçları erken uyanır, havaların tekrar soğumasıyla ağaçlarda zararlanmalar oluşur.

Kuzeye bakan meyilli alanlardaki zeytinliklerde gece gündüz arasındaki sıcaklık farklılığından sürgünlerde zararlanmalar oluşabilir.

Zeytin ağacının çeşitli vejetasyon devrelerindeki sıcaklık istekleri;

1.İlk sürgünlerin görülmesinden sonraki oluşumuna kadarki devre (Şubat-Mart) 5°-10°C,

2.Çiçeklenme devresi (Mayıs-Haziran) 15° –  20 °C,

3.Meyve oluşumu ve büyüme devresi (Mayıs-Haziran) 20°- 25 °C,

4. Tam olgunluktan hasat sonuna kadar olan devre  (Kasım-Ocak) 5 °C

Yağış

Zeytin her ne kadar kurağa dayanıklı olduğu söylense de yıllık yağış isteği 600-800 mm’dir.

Zeytinciliğin yapıldığı yörelerde kışın ve ilkbahar aylarında yağan yağmur toprak tarafından depo edilerek zeytin ağaçlarının su ihtiyaçlarını karşılar, çiçeklenmesini, meyve tutum oranını artırır, haziran dökümünü azaltır.

Zeytin meyvesinin daha iri ve kaliteli olması için yaz aylarında çekirdek  sertleşmesi tanenin gelişmesi için suya ihtiyaç vardır. Bu dönemde yağışlarla karşılanamayan su ihtiyacı sulama ile karşılanır.

Diğer yağış türleri yani dolu ve kar zeytincilik için istenmeyen yağışlardır.

Ayrıca çiçeklenme döneminde havanın sisli olması tozlanmayı engellediği için istenmez.

Normalin üzerindeki yağışın olumsuz etkileri

Sürüm tavı bulunmaz,

Hasat zor yapılır,

Azotlu gübrelerin yıkanmasına sebep olur,

Meyilli zeytinliklerde erozyona sebep olur,

Zeytin ağaçlarını normalden fazla sürgün vermeye teşvik ederek soğuklara karşı direnci azaltır,

Taban suyunu yükselterek köklerin çürümesine sebep olur,

Toprağın havalanmasını engeller,

Toprak pH ’sını düşürür.

Rüzgâr

Esiş zamanı, yönü, şiddetine, göre zeytine faydası olduğu gibi, bazı durumlarda zararları olur.

Kışın esen Karayel;  bol yağış getirerek çiçeklenme zamanı döllenmeyi kolaylaştırdığı için, zeytine faydalıdır.

Yaz aylarında esen nemli rüzgârlar; ağaçların susuzluk çekmesini engellediği için, zeytine faydalıdır.

Yaz aylarında güneyden esen kuru rüzgârlar; toprak nemini kaçırır, devamlı eserse taneler susuzluktan pörsür.

Güneyi açık olan yörelerde kışın esen lodos; ağaçları zamansız uyandırdığından zeytin; soğuklardan daha çok etkilenir.